ĐỔI MỚI GIÁO DỤC CHÍNH TRỊ, TƯ TƯỞNG CHO SINH VIÊN NGÀNH GIÁO DỤC MẦM NON, TRƯỜNG CAO ĐẲNG SƯ PHẠM THÁI BÌNH, GÓP PHẦN BẢO VỆ NỀN TẢNG TƯ TƯỞNG CỦA ĐẢNG TRONG KHÔNG GIAN SỐ
ThS. Nguyễn Thị Huệ
KHÔNG GIAN SỐ - YÊU CẦU MỚI CHO CÔNG TÁC GIÁO DỤC CHÍNH TRỊ, TƯ TƯỞNG CHO SINH VIÊN
Trong bối cảnh khoa học, công nghệ phát triển mạnh mẽ và chuyển đổi số ngày càng tác động sâu rộng đến đời sống xã hội, phương thức học tập, giao tiếp, tiếp nhận thông tin của sinh viên cũng có những thay đổi căn bản. Không gian số đã trở thành một phần quen thuộc trong đời sống của thế hệ trẻ, nơi sinh viên không chỉ học tập, nghiên cứu mà còn giao tiếp, giải trí, tìm kiếm thông tin, bày tỏ quan điểm và tham gia vào các vấn đề của đời sống xã hội.
.png)
Cùng với những cơ hội mà môi trường số mang lại, sinh viên cũng phải đối diện với lượng thông tin ngày càng lớn, đa dạng và đa chiều, trong đó có không ít thông tin chưa được kiểm chứng, sai lệch, phiến diện hoặc được trình bày theo hướng gây tác động về cảm xúc, nhận thức. Điều đó đặt ra yêu cầu mới đối với công tác giáo dục chính trị, tư tưởng trong các cơ sở giáo dục, nhất là giáo dục đại học, cao đẳng - nơi trực tiếp đào tạo nguồn nhân lực trẻ cho đất nước.
Đối với Trường Cao đẳng Sư phạm Thái Bình, sinh viên hiện nay chủ yếu là ngành Sư phạm Giáo dục Mầm non. Phần lớn sinh viên ở độ tuổi trẻ, năng động, đang trong quá trình hình thành và hoàn thiện thế giới quan, hệ giá trị và định hướng nghề nghiệp. Đây cũng là giai đoạn người học có nhu cầu cao trong tiếp nhận, trao đổi và chia sẻ thông tin, đồng thời chịu sự tác động thường xuyên của môi trường xã hội và không gian số. Đặc thù nghề nghiệp càng làm cho yêu cầu giáo dục chính trị, tư tưởng đối với sinh viên ngành Giáo dục Mầm non trở nên có ý nghĩa thiết thực. Sau khi tốt nghiệp, các em sẽ trực tiếp chăm sóc, nuôi dưỡng và giáo dục trẻ em, góp phần đặt những nền tảng đầu tiên cho sự hình thành và phát triển nhân cách của thế hệ tương lai. Vì vậy, bên cạnh kiến thức chuyên môn, kỹ năng nghề nghiệp, sinh viên cần được hình thành phẩm chất chính trị, đạo đức nghề nghiệp, ý thức trách nhiệm với cộng đồng và năng lực ứng xử có văn hóa, có trách nhiệm trong môi trường số.
Thực tiễn đó cho thấy, công tác giáo dục chính trị, tư tưởng cho sinh viên không thể đứng ngoài những biến đổi của môi trường thông tin hiện nay. Nếu trước đây, hoạt động giáo dục chính trị, tư tưởng chủ yếu được triển khai thông qua các môn học, sinh hoạt chính trị, hoạt động Đoàn - Hội và các hình thức giáo dục trực tiếp thì hiện nay, quá trình hình thành nhận thức, thái độ và hành vi của sinh viên còn chịu tác động thường xuyên từ những thông tin mà họ tiếp cận trên internet và các nền tảng số. Vì vậy, đổi mới nội dung, phương pháp và hình thức giáo dục chính trị, tư tưởng cần được đặt trong mối quan hệ với sự thay đổi của môi trường thông tin, đặc điểm tâm lý, nhu cầu tiếp nhận của sinh viên và những yêu cầu mới của nhiệm vụ bảo vệ nền tảng tư tưởng của Đảng.
Chủ tịch Hồ Chí Minh luôn đặc biệt coi trọng công tác tư tưởng và sự thống nhất về tư tưởng trong Đảng cũng như trong xã hội. Người khẳng định: “Công tác lãnh đạo tư tưởng là quan trọng nhất. Trong Đảng và ngoài Đảng có nhận rõ tình hình mới, hiểu rõ nhiệm vụ mới, thì tư tưởng mới thống nhất, tư tưởng thống nhất thì hành động mới thống nhất”. Quan điểm đó cho thấy, giáo dục, định hướng tư tưởng không chỉ nhằm cung cấp tri thức mà quan trọng hơn là góp phần tạo sự thống nhất trong nhận thức, củng cố niềm tin và định hướng hành động đúng đắn. Trong điều kiện không gian số ngày càng tác động sâu rộng đến đời sống xã hội, yêu cầu nâng cao chất lượng giáo dục chính trị, tư tưởng cho thế hệ trẻ càng trở nên cấp thiết.
Tinh thần đó tiếp tục được cụ thể hóa trong Chỉ thị số 07-CT/TW ngày 13/7/2026 của Bộ Chính trị về “Đẩy mạnh học tập, thực hành tư tưởng, đạo đức, phương pháp, phong cách Hồ Chí Minh trong giai đoạn phát triển mới”, với yêu cầu chuyển mạnh từ học tập sang thực hành thường xuyên, tự giác, thiết thực. Điều này đặt ra yêu cầu giáo dục chính trị, tư tưởng trong nhà trường phải hướng tới sự chuyển biến từ nhận thức đến hành động, gắn việc học tập với trách nhiệm của người học trong đời sống xã hội.
Báo cáo chính trị trình Đại hội đại biểu toàn quốc lần thứ XIV của Đảng tiếp tục nhấn mạnh yêu cầu đổi mới mạnh mẽ công tác tư tưởng, nâng cao tính chiến đấu, tính giáo dục và tính thuyết phục trong tuyên truyền, giáo giục chính trị, tư tưởng đồng thời đặt ra nhiệm vụ “nghiên cứu xây dựng chiến lược công tác tư tưởng trong bối cảnh chuyển đổi số”. Cùng với đó, Nghị quyết số 25-NQ/TW ngày 22/8/2026 của Bộ Chính trị về “Chiến lược công tác tư tưởng trong bối cảnh mới” nhấn mạnh yêu cầu tiến hành công tác tư tưởng đồng bộ trên cả không gian thực và không gian số, trong đó đáng chú ý là định hướng “Đưa văn hoá số, kỹ năng thông tin số và năng lực kiểm chứng thông tin vào chương trình giáo dục từ phổ thông đến đại học, nâng cao sức đề kháng của Nhân dân trước thông tin xấu độc”. Đây là cơ sở quan trọng để giáo dục chính trị, tư tưởng cho sinh viên thích ứng với môi trường số, giúp người học không chỉ nhận thức đúng mà còn biết kiểm chứng, lựa chọn và có trách nhiệm với thông tin mình tiếp nhận, chia sẻ.
Điều đó cho thấy chuyển đổi số không chỉ làm thay đổi phương thức truyền tải thông tin mà còn tác động trực tiếp đến phương thức tiến hành công tác tư tưởng. Đổi mới giáo dục chính trị, tư tưởng vì thế không phải là sự thay đổi mang tính hình thức, mà là yêu cầu khách quan nhằm nâng cao khả năng định hướng nhận thức, củng cố bản lĩnh chính trị và trách nhiệm xã hội của thế hệ trẻ trong điều kiện mới.
Không gian số - cơ hội mới đối với giáo dục chính trị, tư tưởng
Không gian số là môi trường được hình thành và vận hành trên cơ sở công nghệ số, internet và các nền tảng số, nơi con người thực hiện nhiều hoạt động như tiếp nhận, tìm kiếm, trao đổi, chia sẻ và tạo lập thông tin. Cùng với sự phát triển của chuyển đổi số, không gian số ngày càng gắn bó với đời sống xã hội và trở thành một môi trường quan trọng đối với thế hệ trẻ. Đối với sinh viên, không gian số không chỉ phục vụ học tập, nghiên cứu mà còn là nơi giao tiếp, giải trí, cập nhật thông tin và hình thành, bộc lộ quan điểm trước các vấn đề của đời sống xã hội. Vì vậy, không gian số ngày càng có ảnh hưởng trực tiếp đến quá trình hình thành nhận thức, tư tưởng, tình cảm và hành vi của sinh viên.
.png)
Một đặc điểm nổi bật của không gian số là khả năng cung cấp và lan truyền thông tin nhanh chóng, phong phú, đa dạng và đa chiều. Sinh viên có thể tiếp cận các vấn đề chính trị, kinh tế, văn hóa, xã hội trong nước và quốc tế từ nhiều nguồn khác nhau mà không bị giới hạn bởi không gian và thời gian. Với tính tương tác cao của các nền tảng số, sinh viên không còn chỉ là người tiếp nhận thông tin mà còn có thể bình luận, trao đổi, chia sẻ và tạo lập nội dung. Điều này làm thay đổi đáng kể phương thức tiếp nhận thông tin và giao tiếp của sinh viên, đồng thời khiến không gian số trở thành một môi trường có ảnh hưởng ngày càng rõ đến quá trình hình thành nhận thức, thái độ và cách nhìn của họ trước các vấn đề của đời sống xã hội.
Những đặc điểm đó trước hết tạo ra nhiều cơ hội đối với giáo dục chính trị, tư tưởng cho sinh viên. Không gian số mở rộng khả năng tiếp cận các nguồn thông tin chính thống, chủ trương, đường lối của Đảng, chính sách, pháp luật của Nhà nước, các văn kiện, tư liệu lịch sử và những vấn đề thực tiễn của đất nước. Các nền tảng số cũng tạo điều kiện để nội dung giáo dục chính trị, tư tưởng được truyền tải bằng nhiều hình thức linh hoạt, sinh động hơn, phù hợp với đặc điểm và thói quen tiếp nhận thông tin của thế hệ trẻ; đồng thời tăng khả năng tương tác, trao đổi giữa giảng viên với sinh viên và giữa sinh viên với nhau.
Nếu được khai thác và định hướng phù hợp, không gian số có thể trở thành một môi trường hỗ trợ hiệu quả cho công tác giáo dục chính trị, tư tưởng. Những nội dung về lịch sử dân tộc, truyền thống cách mạng, tư tưởng Hồ Chí Minh, đường lối của Đảng, chính sách, pháp luật của Nhà nước và những thành tựu phát triển của đất nước có thể được truyền tải nhanh chóng, trực quan và gần gũi hơn với sinh viên. Quan trọng hơn, không gian số tạo điều kiện để sinh viên được tiếp cận với thực tiễn, trao đổi về những vấn đề đang diễn ra trong đời sống xã hội, từ đó từng bước hình thành khả năng suy nghĩ độc lập, nhìn nhận vấn đề trên cơ sở lý luận và thực tiễn.
Đây cũng là cơ sở để đổi mới giáo dục chính trị, tư tưởng theo hướng phát huy vai trò chủ thể của người học. Trong môi trường số, sinh viên không chỉ nghe, ghi nhớ và tiếp nhận mà còn có thể tìm kiếm tài liệu, đối chiếu thông tin, trao đổi quan điểm, đặt câu hỏi, tham gia thảo luận và tạo lập nội dung. Nếu được định hướng đúng, những hoạt động đó có thể góp phần chuyển quá trình giáo dục chính trị, tư tưởng từ chỗ chủ yếu truyền đạt kiến thức sang hình thành năng lực nhận thức, thái độ và hành động chính trị - xã hội có trách nhiệm.
Bảo vệ nền tảng tư tưởng của Đảng trong không gian số - yêu cầu gắn liền với giáo dục chính trị, tư tưởng
Từ góc độ bảo vệ nền tảng tư tưởng của Đảng, những đặc điểm của không gian số đặt ra yêu cầu vừa tạo dựng, củng cố nhận thức đúng đắn, vừa chủ động đấu tranh với những quan điểm sai trái, xuyên tạc. Nền tảng tư tưởng của Đảng là chủ nghĩa Mác - Lênin và tư tưởng Hồ Chí Minh. Trong đó, chủ nghĩa Mác - Lênin là cơ sở lý luận, kim chỉ nam cho mọi hành động của Đảng; tư tưởng Hồ Chí Minh là sự vận dụng và phát triển sáng tạo chủ nghĩa nghĩa Mác - Lênin vào điều kiện thực tiễn Việt Nam. Nền tảng tư tưởng đó được thể hiện trong mục tiêu, đường lối và thực tiễn cách mạng của Đảng, hướng tới xây dựng và bảo vệ vững chắc Tổ quốc Việt Nam xã hội chủ nghĩa.
Bảo vệ nền tảng tư tưởng của Đảng vì vậy không chỉ là bảo vệ những giá trị lý luận nền tảng trước sự xuyên tạc, phủ nhận, mà còn phải làm cho những giá trị đó được nhận thức đúng, củng cố niềm tin, được vận dụng và lan tỏa trong đời sống xã hội, nhất là trong thế hệ trẻ. Đây là quá trình thống nhất giữa “xây” và “chống”, trong đó “xây” là củng cố nhận thức đúng đắn, bồi dưỡng niềm tin, bản lĩnh chính trị và trách nhiệm; đồng thời chủ động nhận diện, đấu tranh, phản bác những quan điểm sai trái, xuyên tạc, thù địch.
Đại hội đại biểu toàn quốc lần thứ XIII của Đảng khẳng định: “Kiên định và vận dụng, phát triển sáng tạo chủ nghĩa Mác - Lênin, tư tưởng Hồ Chí Minh; kiên định mục tiêu độc lập dân tộc và chủ nghĩa xã hội; kiên định đường lối đổi mới của Đảng; kiên định các nguyên tắc xây dựng Đảng để xây dựng và bảo vệ vững chắc Tổ quốc Việt Nam xã hội chủ nghĩa”. Quan điểm đó là cơ sở quan trọng để xác định vị trí của giáo dục chính trị, tư tưởng trong quá trình đào tạo sinh viên, góp phần hình thành nhận thức đúng đắn, bản lĩnh chính trị, niềm tin và trách nhiệm của thế hệ trẻ đối với sự nghiệp xây dựng và bảo vệ Tổ quốc.
Giáo dục chính trị, tư tưởng vì thế không chỉ được thực hiện thông qua các môn học lý luận chính trị mà cần được triển khai trong toàn bộ quá trình giáo dục của nhà trường, thông qua hoạt động học tập, sinh hoạt chính trị, hoạt động Đoàn, các hoạt động trải nghiệm và môi trường giáo dục nói chung. Qua đó, những giá trị của chủ nghĩa Mác - Lênin, tư tưởng Hồ Chí Minh, đường lối và quan điểm của Đảng từng bước được chuyển hóa thành nhận thức, thái độ và hành động của người học. Trong điều kiện không gian số ngày càng tác động sâu rộng đến đời sống sinh viên, yêu cầu này càng trở nên rõ nét, bởi sinh viên không chỉ là đối tượng tiếp nhận thông tin mà còn trực tiếp tham gia tạo lập, chia sẻ và lan truyền thông tin.
Đối với sinh viên, giáo dục chính trị, tư tưởng có vai trò quan trọng trong việc giúp người học từng bước hình thành thế giới quan, phương pháp luận khoa học, nhận thức đúng đắn về tư tưởng Hồ Chí Minh, đường lối của Đảng và mục tiêu phát triển đất nước. Trên không gian số, yêu cầu này càng trở nên cần thiết, bởi những thông tin mà sinh viên tiếp cận không phải lúc nào cũng được trình bày đầy đủ, khách quan và có căn cứ. Một thông tin ngắn, một hình ảnh, một đoạn video hoặc một bình luận có thể tạo ra tác động nhất định đến nhận thức và cảm xúc của người tiếp nhận. Do đó, bản lĩnh chính trị của sinh viên không thể chỉ được thể hiện ở việc nắm được kiến thức lý luận mà còn phải được thể hiện ở khả năng suy xét, đánh giá và ứng xử có trách nhiệm trước thông tin.
Khi có nền tảng nhận thức vững vàng, sinh viên sẽ có điều kiện phân biệt đúng - sai, chính thống - xuyên tạc, nhận diện những quan điểm trái với nền tảng tư tưởng của Đảng; đồng thời chủ động tiếp nhận, chia sẻ và lan tỏa những thông tin, giá trị tích cực. Ngược lại, nếu thiếu kiến thức, bản lĩnh và kỹ năng cần thiết, sinh viên có thể dễ bị tác động bởi những thông tin phiến diện, cảm tính, thậm chí vô tình tham gia vào quá trình lan truyền những nội dung chưa được kiểm chứng. Vì vậy, giáo dục chính trị, tư tưởng trong không gian số phải hướng đến việc hình thành ở sinh viên cả “sức đề kháng” trước thông tin sai lệch và khả năng chủ động lan tỏa những giá trị đúng đắn, tích cực.
Từ những thách thức của không gian số đến yêu cầu đổi mới giáo dục chính trị, tư tưởng
Tuy nhiên, chính tính mở, nhanh và đa chiều của không gian số cũng đặt ra những thách thức không nhỏ đối với công tác giáo dục chính trị, tư tưởng. Bên cạnh các nguồn thông tin chính thống, sinh viên có thể tiếp cận một lượng lớn thông tin chưa được kiểm chứng, thông tin sai lệch, phiến diện hoặc được trình bày theo hướng gây cảm xúc, định kiến. Những nội dung xuyên tạc, bóp méo sự thật, phủ nhận các giá trị nền tảng hoặc tạo tâm lý hoài nghi có khả năng lan truyền nhanh chóng, rộng rãi và tác động trực tiếp đến người sử dụng. Đáng chú ý, vấn đề không chỉ nằm ở việc sinh viên “nhìn thấy” hay tiếp cận một thông tin sai lệch, mà sâu xa hơn là thông tin đó có thể tác động đến quá trình hình thành nhận thức, thái độ, niềm tin và cách nhìn của sinh viên đối với các vấn đề chính trị, xã hội.
Mặt khác, việc tiếp nhận thông tin trong môi trường số thường diễn ra với tốc độ nhanh, nội dung ngắn, giàu tính tương tác và dễ tạo hiệu ứng cảm xúc, trong khi nhiều vấn đề chính trị, tư tưởng đòi hỏi sự tìm hiểu, phân tích và nhìn nhận trong mối quan hệ toàn diện. Nếu thiếu nền tảng nhận thức, bản lĩnh chính trị và khả năng chọn lọc, kiểm chứng, đánh giá thông tin, sinh viên có thể tiếp nhận các quan điểm khác nhau một cách thụ động hoặc cảm tính, thậm chí chia sẻ, bình luận và vô tình góp phần làm lan truyền những thông tin chưa được kiểm chứng.
Thách thức đặt ra ở đây không chỉ là làm thế nào để sinh viên “không tin” vào thông tin sai lệch, mà quan trọng hơn là phải hình thành cho sinh viên năng lực tự nhận diện và đánh giá thông tin. Đây là yêu cầu có tính lâu dài. Bởi trong môi trường số, thông tin mới liên tục xuất hiện, phương thức truyền tải ngày càng đa dạng, trong khi không thể chỉ dựa vào việc kiểm soát hoặc ngăn chặn từng nội dung cụ thể. Điều cần thiết là giúp người học có nền tảng tri thức, phương pháp tư duy và bản lĩnh để tự xác định đâu là thông tin đáng tin cậy, đâu là thông tin cần kiểm chứng, đâu là quan điểm có cơ sở và đâu là nội dung xuyên tạc, kích động hoặc gây chia rẽ.
Đối với sinh viên ngành Giáo dục Mầm non, yêu cầu này càng có ý nghĩa. Đặc thù nghề nghiệp đòi hỏi người giáo viên mầm non không chỉ có chuyên môn chăm sóc, nuôi dưỡng, giáo dục trẻ mà còn phải có phẩm chất, đạo đức và trách nhiệm xã hội. Trong bối cảnh giáo viên ngày càng sử dụng các phương tiện số trong hoạt động chuyên môn và giao tiếp với phụ huynh, việc hình thành ý thức trách nhiệm khi tiếp nhận, sử dụng và chia sẻ thông tin ngay từ quá trình đào tạo là cần thiết. Một sinh viên có nhận thức chính trị đúng đắn, có khả năng phân tích và đánh giá thông tin sẽ có nền tảng tốt hơn để trở thành một nhà giáo có trách nhiệm với nghề nghiệp, với người học và với xã hội.
Từ yêu cầu đó, đổi mới giáo dục chính trị, tư tưởng cho sinh viên cần được tiến hành theo hướng gắn nội dung giáo dục với thực tiễn đời sống và những vấn đề sinh viên thường xuyên tiếp cận trên không gian số; đổi mới phương pháp, hình thức giáo dục theo hướng linh hoạt, tăng tính tương tác và phát huy vai trò chủ thể của người học; đồng thời chú trọng hình thành khả năng nhận diện, phân tích, kiểm chứng và đánh giá thông tin, có trách nhiệm trong chia sẻ và tạo lập nội dung trên không gian số.
Đổi mới như vậy không có nghĩa là thay thế phương thức giáo dục truyền thống bằng phương thức số một cách cơ học. Cốt lõi của đổi mới là sự kết hợp phù hợp giữa nội dung, phương pháp, công nghệ và đặc điểm của người học; giữa giáo dục trên lớp với giáo dục thông qua hoạt động thực tiễn; giữa trang bị tri thức với hình thành năng lực và trách nhiệm. Khi đó, giáo dục chính trị, tư tưởng không chỉ giúp sinh viên “biết” mà còn giúp sinh viên “hiểu”, “tin”, “có trách nhiệm” và hình thành năng lực và phẩm chất cần thiết.
Đặc biệt, cần chuyển mạnh từ tư duy coi sinh viên chủ yếu là đối tượng được giáo dục sang phát huy vai trò của sinh viên với tư cách chủ thể của quá trình giáo dục chính trị, tư tưởng. Trong không gian số, mỗi sinh viên đều có khả năng trở thành người tạo lập, chia sẻ và lan tỏa thông tin. Một bài viết, một hình ảnh, một bình luận hay một nội dung được chia sẻ đều có thể tác động đến người khác. Vì vậy, xây dựng ý thức trách nhiệm của sinh viên đối với những gì mình đăng tải và chia sẻ cũng chính là một nội dung thiết thực của giáo dục chính trị, tư tưởng hiện nay.
Có thể khẳng định, sự phát triển mạnh mẽ của không gian số đang làm thay đổi môi trường tiếp nhận thông tin và phương thức hình thành nhận thức của sinh viên, đồng thời đặt công tác giáo dục chính trị, tư tưởng trước những yêu cầu mới. Đối với sinh viên ngành Giáo dục Mầm non Trường Cao đẳng Sư phạm Thái Bình, yêu cầu đó không chỉ xuất phát từ đặc điểm của thế hệ trẻ trong môi trường số mà còn gắn với đặc thù nghề nghiệp của những người sẽ trực tiếp tham gia chăm sóc, giáo dục thế hệ tương lai.
Do đó, đổi mới giáo dục chính trị, tư tưởng trong điều kiện hiện nay cần được nhìn nhận như một yêu cầu vừa cấp thiết, vừa lâu dài. Đó là quá trình củng cố nền tảng nhận thức, bồi dưỡng bản lĩnh chính trị, xây dựng niềm tin và trách nhiệm xã hội cho sinh viên; đồng thời trang bị cho người học khả năng chủ động trước thông tin, biết “xây” những giá trị tích cực và có trách nhiệm tham gia “chống” những quan điểm sai trái, xuyên tạc. Khi giáo dục chính trị, tư tưởng thực sự gắn với đời sống, với môi trường số và với những vấn đề mà sinh viên đang trực tiếp đối diện, công tác này sẽ có điều kiện nâng cao tính thuyết phục, tính thiết thực và sức lan tỏa, góp phần xây dựng thế hệ sinh viên có bản lĩnh, có trách nhiệm và chủ động tham gia bảo vệ nền tảng tư tưởng của Đảng trong không gian số.
THỰC TIỄN GIÁO DỤC CHÍNH TRỊ, TƯ TƯỞNG CHO SINH VIÊN, TRƯỜNG CAO ĐẲNG SƯ PHẠM THÁI BÌNH
Nhận thức rõ giáo dục chính trị, tư tưởng là một bộ phận quan trọng của quá trình đào tạo, góp phần hình thành phẩm chất, bản lĩnh và trách nhiệm của người giáo viên tương lai, Trường Cao đẳng Sư phạm Thái Bình đã quan tâm triển khai công tác này bằng nhiều nội dung, hình thức và hoạt động phù hợp với đặc điểm của sinh viên. Thực tiễn cho thấy, giáo dục chính trị, tư tưởng trong nhà trường không chỉ được thực hiện thông qua các môn học lý luận chính trị mà được triển khai trong tổng thể quá trình giáo dục, từ học tập, sinh hoạt chính trị đến hoạt động Đoàn, trải nghiệm, giáo dục truyền thống và từng bước mở rộng sang môi trường số. Chính sự kết hợp đó tạo nên môi trường để sinh viên không chỉ tiếp nhận tri thức mà còn được rèn luyện, trải nghiệm và từng bước chuyển hóa nhận thức thành hành động.
Giáo dục chính trị, tư tưởng được triển khai từ chương trình đào tạo đến thực tiễn rèn luyện
Tại Trường Cao đẳng Sư phạm Thái Bình, giáo dục chính trị, tư tưởng cho sinh viên ngành Giáo dục Mầm non được triển khai gắn với chương trình đào tạo và các hoạt động giáo dục, rèn luyện trong nhà trường. Bên cạnh việc học tập các môn lý luận chính trị và những nội dung giáo dục có liên quan, sinh viên còn được tuyên truyền các nghị quyết, chủ trương của Đảng thông qua các hoạt động tuyên truyền, sinh hoạt chính trị và hoạt động tập thể. Qua đó, những quan điểm, định hướng lớn của Đảng được giới thiệu gắn với những vấn đề của đất nước và đời sống xã hội, góp phần nâng cao nhận thức chính trị, củng cố niềm tin và ý thức trách nhiệm của sinh viên.
.png)
Đối với sinh viên ngành Giáo dục Mầm non, yêu cầu này càng có ý nghĩa bởi các em là những người sẽ trực tiếp tham gia chăm sóc, giáo dục thế hệ trẻ ngay từ những năm đầu đời. Vì vậy, giáo dục chính trị, tư tưởng không chỉ hướng đến việc giúp sinh viên có kiến thức mà còn từng bước hình thành thái độ, trách nhiệm và cách ứng xử phù hợp với vai trò của người giáo viên. Những giá trị về lòng yêu nước, ý thức cộng đồng, tinh thần trách nhiệm, đạo đức nghề nghiệp cần được hình thành thông qua cả nhận thức và trải nghiệm thực tiễn.
Thực tế, sinh viên của trường được tạo điều kiện tham gia nhiều hoạt động chính trị – xã hội, văn hóa và cộng đồng. Trong đó, có những hoạt động gắn trực tiếp với các sự kiện có ý nghĩa của đất nước và địa phương. Năm 2025, sinh viên tham gia Lễ chào cờ toàn tỉnh chào mừng kỷ niệm 80 năm Quốc khánh nước Cộng hòa xã hội chủ nghĩa Việt Nam (2/9/1945 – 2/9/2025). Năm 2026, sinh viên tiếp tục tham gia chương trình “Cùng Việt Nam tiến bước” chào mừng Quốc khánh 2/9. Những hoạt động này tạo cơ hội để sinh viên trực tiếp hòa mình vào các sự kiện chung của cộng đồng, từ đó có thêm những trải nghiệm thực tế về truyền thống dân tộc, tinh thần đoàn kết và trách nhiệm của thế hệ trẻ đối với quê hương, đất nước.
.png)
Điều đáng chú ý là giá trị của những hoạt động này không nằm ở việc sinh viên tham gia được bao nhiêu chương trình, mà ở khả năng chuyển hóa những trải nghiệm thực tiễn thành nhận thức, tình cảm và trách nhiệm của người học. Đây cũng là cách để giáo dục chính trị, tư tưởng từng bước vượt ra khỏi phạm vi truyền đạt kiến thức, trở thành quá trình giáo dục toàn diện thông qua học tập, trải nghiệm và rèn luyện.
Cùng với các hoạt động chính trị - xã hội, Đoàn Thanh niên của nhà trường còn tổ chức và phối hợp triển khai nhiều hoạt động tình nguyện, đền ơn đáp nghĩa, giáo dục truyền thống, văn hóa, văn nghệ, thể dục thể thao và hoạt động cộng đồng. Các hoạt động như vậy góp phần tạo môi trường để sinh viên rèn luyện tinh thần đoàn kết, ý thức trách nhiệm và khả năng tham gia vào đời sống xã hội. Qua đó, giáo dục chính trị, tư tưởng được đặt trong mối quan hệ với thực tiễn, giúp sinh viên không chỉ biết mà từng bước hiểu, tin và hành động.
Trong điều kiện không gian số ngày càng tác động sâu rộng đến đời sống của sinh viên, những trải nghiệm và nền tảng nhận thức được hình thành từ môi trường giáo dục thực tiễn càng có ý nghĩa. Một sinh viên có kiến thức chính trị, có hiểu biết về truyền thống dân tộc, có ý thức trách nhiệm với cộng đồng sẽ có cơ sở tốt hơn để tiếp nhận và xử lý thông tin trên không gian mạng một cách tỉnh táo; biết lựa chọn, kiểm chứng trước khi tiếp nhận và chia sẻ thông tin, đồng thời có khả năng lan tỏa những giá trị tích cực trong môi trường số. Đây chính là một trong những cơ sở quan trọng để giáo dục chính trị, tư tưởng gắn với yêu cầu bảo vệ nền tảng tư tưởng của Đảng trong tình hình mới.
Chủ động đưa giáo dục chính trị, tư tưởng đến gần hơn với sinh viên trong môi trường số
Trong bối cảnh không gian số ngày càng tác động sâu rộng đến đời sống sinh viên, phương thức giáo dục cũng cần có sự thích ứng phù hợp. Thực tiễn tại Trường Cao đẳng Sư phạm Thái Bình cho thấy, nhà trường đã từng bước sử dụng các nền tảng số như trang thông tin điện tử, trang Facebook, nhóm Zalo cộng đồng và các kênh thông tin trực tuyến để tuyên truyền, cung cấp thông tin về hoạt động của nhà trường, Đoàn Thanh niên và các nội dung giáo dục đến sinh viên.
Việc sử dụng các nền tảng số góp phần mở rộng phạm vi, tăng tính kịp thời và tạo thuận lợi hơn trong tiếp cận thông tin của sinh viên. Những nội dung về học tập, hoạt động tập thể, giáo dục truyền thống, tình nguyện và các giá trị tích cực được truyền tải nhanh chóng đến người học. Sinh viên đã tích cực tham gia các cuộc thi Văn hóa học và tìm hiểu danh nhân văn hóa Lê Quý Đôn, qua đó sinh viên biết cách chọn lọc thông tin trên không gian mạng, mở rộng kiến thức, rèn luyện kỹ năng, tinh thần chủ động trong học tập và lan tỏa những giá trị tốt đẹp trong cộng đồng.
Ý nghĩa của việc khai thác không gian số không chỉ nằm ở việc có thêm một kênh truyền thông. Quan trọng hơn, đây là bước thích ứng với sự thay đổi trong phương thức tiếp nhận thông tin của thế hệ trẻ. Khi sinh viên dành một phần đáng kể thời gian cho môi trường số, giáo dục chính trị, tư tưởng cũng cần hiện diện ở nơi sinh viên đang học tập, giao tiếp và tiếp nhận thông tin. Điều đó góp phần đưa những nội dung giáo dục chính trị, tư tưởng đến gần hơn với đời sống của người học, đồng thời tạo điều kiện để sinh viên từng bước chuyển từ vị trí chủ yếu tiếp nhận thông tin sang chủ động tương tác, chia sẻ và lan tỏa những giá trị tích cực.
Tuy nhiên, đưa giáo dục chính trị, tư tưởng lên không gian số không đồng nghĩa với việc đơn thuần chuyển nội dung từ hình thức trực tiếp sang hình thức trực tuyến. Điều quan trọng hơn là phải đổi mới cách lựa chọn nội dung, cách đặt vấn đề và cách tổ chức tương tác để những vấn đề chính trị, xã hội trở nên gần gũi, thiết thực đối với sinh viên. Khi sinh viên được đặt trước những vấn đề thực tiễn, được trao đổi, phân tích và bày tỏ chính kiến trên cơ sở lý luận và thông tin có căn cứ, quá trình giáo dục sẽ có khả năng tác động sâu hơn đến nhận thức và thái độ của người học. Đây cũng là hướng đi phù hợp với yêu cầu phát huy vai trò chủ thể của sinh viên trong giáo dục chính trị, tư tưởng. Trong môi trường số, mỗi sinh viên đều có khả năng trở thành người tạo lập, chia sẻ và lan truyền thông tin.
Vì vậy, trách nhiệm của sinh viên không chỉ là tiếp nhận thông tin đúng mà còn phải có trách nhiệm với những gì mình bình luận, chia sẻ và tạo lập. Từ đó, giáo dục chính trị, tư tưởng có thể góp phần hình thành cho sinh viên ý thức trách nhiệm đối với môi trường thông tin, biết lựa chọn, kiểm chứng và lan tỏa những nội dung tích cực.
Những chuyển biến từ giáo dục đến ý thức phấn đấu của sinh viên
Thực tiễn triển khai công tác giáo dục chính trị, tư tưởng tại nhà trường đã tạo ra những kết quả tích cực trong việc nâng cao nhận thức và ý thức phấn đấu chính trị của sinh viên. Một trong những biểu hiện rõ nét là số lượng sinh viên được lựa chọn tham gia các lớp Bồi dưỡng nhận thức về Đảng và được xem xét, lựa chọn kết nạp Đảng. Năm học 2025 - 2026, có 42 sinh viên khóa 2024 - 2027 và 05 sinh viên khóa 2023 - 2026 được lựa chọn tham gia lớp Bồi dưỡng nhận thức về Đảng; đồng thời có 18 sinh viên khóa 2023 - 2026 được lựa chọn kết nạp Đảng.
Những con số trên không chỉ phản ánh kết quả của một hoạt động cụ thể mà còn cho thấy sự chuyển biến trong nhận thức, động cơ phấn đấu và ý thức trách nhiệm chính trị của một bộ phận sinh viên. Việc sinh viên được lựa chọn tham gia các lớp Bồi dưỡng nhận thức về Đảng và có sinh viên được lựa chọn kết nạp Đảng là một kết quả đáng ghi nhận của quá trình giáo dục, rèn luyện và phát hiện, bồi dưỡng nguồn phát triển Đảng trong sinh viên. Đằng sau những con số đó là sự tác động tổng hợp của giáo dục trong chương trình đào tạo, hoạt động chính trị - xã hội, môi trường rèn luyện và quan trọng không kém là sự tự giác phấn đấu của chính người học.
Từ góc độ giáo dục chính trị, tư tưởng, điều đáng quan tâm không chỉ là số lượng sinh viên được lựa chọn mà còn là quá trình hình thành động cơ phấn đấu đúng đắn, ý thức trách nhiệm và tinh thần cống hiến của sinh viên. Khi nhận thức chính trị được chuyển hóa thành sự tự giác học tập, rèn luyện, tham gia hoạt động tập thể và đóng góp cho cộng đồng, giáo dục chính trị, tư tưởng mới thực sự tạo được sức sống trong đời sống sinh viên.
Thực tế đó cũng cho thấy giáo dục chính trị, tư tưởng cần được nhìn nhận như một quá trình lâu dài, trong đó nhà trường tạo môi trường, cung cấp tri thức, định hướng giá trị và tổ chức các hoạt động rèn luyện; còn sinh viên phải là chủ thể tự học tập, tự rèn luyện và tự chịu trách nhiệm về quá trình trưởng thành của mình. Đây là mối quan hệ có ý nghĩa quyết định đối với chất lượng giáo dục chính trị, tư tưởng trong nhà trường.
Những vấn đề đặt ra từ thực tiễn
Bên cạnh những kết quả đạt được, trước sự phát triển nhanh chóng của không gian số, công tác giáo dục chính trị, tư tưởng cho sinh viên vẫn đặt ra những vấn đề cần tiếp tục quan tâm. Nội dung và hình thức giáo dục ở một số hoạt động chưa thật sự khai thác đầy đủ những vấn đề chính trị, xã hội đang được sinh viên quan tâm trên không gian số; phương thức truyền tải có lúc chưa tạo được sức hấp dẫn tương xứng với đặc điểm tiếp nhận thông tin nhanh, trực quan và tương tác cao của sinh viên.
Khả năng nhận diện, kiểm chứng, phân tích và đánh giá thông tin trên không gian số của sinh viên chưa đồng đều. Một bộ phận sinh viên vẫn có xu hướng tiếp nhận thông tin theo mức độ thu hút của nội dung hoặc tác động của cảm xúc, thay vì kiểm chứng nguồn tin và xem xét vấn đề một cách toàn diện. Điều đó cho thấy vấn đề đặt ra không phải là sinh viên thiếu thông tin, mà là làm thế nào để giữa một môi trường thông tin phong phú và đa chiều, sinh viên có đủ tri thức, bản lĩnh và kỹ năng để lựa chọn, kiểm chứng, đánh giá và ứng xử có trách nhiệm trước thông tin.
Những hạn chế trên xuất phát từ cả nguyên nhân khách quan và chủ quan. Về khách quan, không gian số có tốc độ lan truyền thông tin nhanh, nội dung đa dạng, khó kiểm soát và thường xuyên xuất hiện những thông tin thiếu kiểm chứng, sai lệch hoặc phiến diện. Trong khi đó, sinh viên là nhóm có mức độ tiếp cận và sử dụng các nền tảng số cao nhưng kinh nghiệm, kỹ năng đánh giá thông tin và khả năng phản biện xã hội chưa đồng đều.
Về công tác giáo dục, việc gắn giáo dục chính trị, tư tưởng với môi trường số, với những vấn đề thực tiễn và nhu cầu của sinh viên cần được quan tâm thường xuyên hơn. Nội dung giáo dục cần tiếp tục được đổi mới để không chỉ giúp sinh viên nắm được những vấn đề cơ bản về chính trị, tư tưởng mà còn có khả năng vận dụng tri thức để lý giải những vấn đề đang diễn ra trong đời sống. Phương pháp giáo dục cũng cần tăng cường tính tương tác, đối thoại, trải nghiệm và phát huy khả năng tự nhận thức, tự đánh giá của người học.
Từ thực tiễn đó có thể thấy, đổi mới giáo dục chính trị, tư tưởng không phải là phủ nhận những phương thức giáo dục đã được triển khai, mà là tiếp tục phát huy những giá trị đã có, đồng thời chủ động thích ứng với những thay đổi của môi trường xã hội và môi trường thông tin. Đặc biệt, trong không gian số, cần quan tâm hơn đến việc hình thành năng lực làm chủ thông tin, bản lĩnh chính trị và trách nhiệm xã hội của sinh viên; để mỗi người học không chỉ biết tiếp nhận những giá trị đúng đắn mà còn có khả năng góp phần lan tỏa những giá trị ấy trong cộng đồng.
Đó chính là bước chuyển cần thiết từ giáo dục để sinh viên “biết” sang giáo dục để sinh viên “hiểu, tin và hành động”. Đây cũng là cơ sở để tiếp tục xác định những giải pháp phù hợp nhằm phát huy vai trò chủ thể của sinh viên trong bảo vệ và lan tỏa những giá trị đúng đắn, tích cực, góp phần bảo vệ nền tảng tư tưởng của Đảng trong điều kiện mới.
TỪ THỰC TIỄN ĐẾN ĐỔI MỚI GIÁO DỤC CHÍNH TRỊ, TƯ TƯỞNG CHO SINH VIÊN, GÓP PHẦN BẢO VỆ NỀN TẢNG TƯ TƯỞNG CỦA ĐẢNG TRONG KHÔNG GIAN SỐ
Không gian số đang ngày càng tác động sâu rộng đến nhận thức, tình cảm và hành vi của sinh viên. Mỗi ngày, sinh viên tiếp nhận một lượng thông tin rất lớn từ mạng xã hội, các nền tảng trực tuyến và nhiều nguồn khác nhau. Trong dòng chảy thông tin đa chiều ấy, bên cạnh những giá trị tích cực, bổ ích là không ít thông tin sai lệch, thiếu kiểm chứng, thậm chí có nội dung xuyên tạc lịch sử, phủ nhận thành quả cách mạng, tác động tiêu cực đến nhận thức chính trị, tư tưởng của thế hệ trẻ. Điều đó đặt ra yêu cầu ngày càng cao đối với công tác giáo dục chính trị, tư tưởng trong các cơ sở giáo dục, nhất là đối với sinh viên sư phạm – những người sẽ trực tiếp tham gia giáo dục thế hệ tương lai.
Thực tiễn giáo dục chính trị, tư tưởng cho sinh viên ngành Giáo dục Mầm non tại Trường Cao đẳng Sư phạm Thái Bình cho thấy, công tác này đã được triển khai thông qua nhiều hình thức, từ tuyên truyền các chủ trương, đường lối của Đảng, chính sách, pháp luật của Nhà nước đến các hoạt động giáo dục, sinh hoạt tập thể, hoạt động Đoàn, trải nghiệm chính trị - xã hội và môi trường thông tin của nhà trường. Tuy nhiên, sự thay đổi nhanh chóng của môi trường thông tin số cũng cho thấy những phương thức giáo dục chính trị, tư tưởng truyền thống nếu không được đổi mới sẽ khó đáp ứng đầy đủ yêu cầu thực tiễn. Sinh viên hôm nay không chỉ tiếp nhận thông tin mà còn có khả năng tạo ra, bình luận và lan truyền thông tin. Vì vậy, giáo dục chính trị, tư tưởng không thể chỉ dừng lại ở việc cung cấp kiến thức, mà phải giúp sinh viên hiểu đúng, biết phân tích, có khả năng kiểm chứng và có trách nhiệm trước mỗi thông tin mình tiếp nhận, chia sẻ và tạo ra trên không gian số.
Đổi mới nội dung giáo dục chính trị, tư tưởng gắn với yêu cầu bảo vệ nền tảng tư tưởng của Đảng
Nội dung giáo dục chính trị, tư tưởng trước hết phải bảo đảm tính chính xác, khoa học, tính định hướng và sự thống nhất với quan điểm, đường lối của Đảng. Song trong điều kiện không gian số, nội dung giáo dục không thể chỉ dừng ở việc truyền đạt những kiến thức có tính khái quát, mà cần được đặt trong mối liên hệ với những vấn đề đang diễn ra trong đời sống xã hội và trên môi trường mạng.
Đối với sinh viên ngành Giáo dục Mầm non, việc học tập chủ nghĩa Mác - Lênin, tư tưởng Hồ Chí Minh, đường lối của Đảng và chính sách, pháp luật của Nhà nước cần được gắn với những vấn đề gần gũi với đời sống của các em; từ cách nhìn nhận một vấn đề xã hội đang được tranh luận trên mạng, cách đánh giá một thông tin chưa được kiểm chứng đến trách nhiệm của người giáo viên khi sử dụng và chia sẻ thông tin trên môi trường số. Qua đó, những kiến thức chính trị không còn là những nội dung xa rời thực tiễn mà trở thành cơ sở để sinh viên hình thành cách nhìn đúng đắn trước những vấn đề nảy sinh trong đời sống.
Đặc biệt, giáo dục chính trị, tư tưởng cần giúp sinh viên nhận thức rõ giá trị của nền tảng tư tưởng của Đảng, hiểu được cơ sở lịch sử, lý luận và thực tiễn của con đường cách mạng Việt Nam; từ đó có khả năng nhận diện những quan điểm sai trái, xuyên tạc đang xuất hiện dưới nhiều hình thức trên không gian mạng. Quan trọng hơn, sinh viên có thể chủ động sử dụng tri thức chính trị trong việc đánh giá các vấn đề thực tiễn.
Đây cũng là cách cụ thể hóa yêu cầu đổi mới mạnh mẽ nội dung, phương thức công tác tư tưởng, nâng cao tính chiến đấu, tính giáo dục và tính thuyết phục trong tuyên truyền, giáo dục chính trị, tư tưởng.
Đổi mới phương pháp, hình thức giáo dục phát huy tính chủ động của sinh viên
Nếu nội dung là yếu tố quyết định sinh viên được trang bị những gì thì phương pháp và hình thức giáo dục quyết định phần lớn việc những nội dung đó có thực sự đi vào nhận thức và hành động hay không. Trong môi trường mà sinh viên đã quen với việc tiếp nhận thông tin nhanh, tương tác trực tiếp và thể hiện quan điểm cá nhân, phương pháp giáo dục một chiều sẽ khó tạo được sức hấp dẫn lâu dài.
Vì vậy, giáo dục chính trị, tư tưởng cần chuyển mạnh từ truyền đạt sang đối thoại, từ cung cấp thông tin sang tổ chức cho sinh viên suy nghĩ, phân tích và tự hình thành nhận thức trên cơ sở định hướng đúng đắn. Những tình huống thực tế, vấn đề đang được quan tâm trên mạng xã hội, các thông tin có dấu hiệu sai lệch hoặc những cách diễn giải khác nhau về cùng một sự kiện có thể trở thành chất liệu để tổ chức thảo luận, phân tích và trao đổi trong quá trình dạy học.
Cùng với đổi mới phương pháp trên lớp, cần khai thác hợp lý các kênh thông tin số của nhà trường như trang thông tin điện tử, Facebook và các nhóm cộng đồng trên Zalo để mở rộng không gian giáo dục. Điều quan trọng không phải là đưa nguyên xi cách tuyên truyền truyền thống lên môi trường số, mà phải tạo ra sự tương tác, khuyến khích sinh viên tìm hiểu, trao đổi và thể hiện trách nhiệm đối với những vấn đề chính trị, xã hội.
Đối với sinh viên Giáo dục Mầm non, đổi mới phương pháp giáo dục chính trị, tư tưởng càng cần gắn với đặc thù nghề nghiệp. Những vấn đề như đạo đức nhà giáo, trách nhiệm của giáo viên trước trẻ em, cách sử dụng hình ảnh trẻ trên mạng xã hội, ứng xử trước thông tin liên quan đến giáo dục hay việc sử dụng công nghệ và trí tuệ nhân tạo trong nghề nghiệp đều có thể trở thành những tình huống giáo dục sinh động. Khi đó, giáo dục chính trị, tư tưởng không tách rời chuyên môn mà trở thành một bộ phận của quá trình hình thành nhân cách, bản lĩnh và trách nhiệm nghề nghiệp của người giáo viên tương lai.
Bồi dưỡng năng lực nhận diện, kiểm chứng và đấu tranh với thông tin sai trái, xuyên tạc
Trong không gian số, một trong những yêu cầu cấp thiết đối với sinh viên là phải có đủ “sức đề kháng” trước những thông tin sai trái, xuyên tạc. Bởi nếu thiếu năng lực nhận diện và kiểm chứng, sinh viên rất dễ tiếp nhận thông tin theo cảm xúc, theo số đông hoặc theo mức độ lan truyền của nội dung mà không quan tâm đầy đủ đến nguồn gốc và độ tin cậy của thông tin.
Do đó, giáo dục chính trị, tư tưởng cần trang bị cho sinh viên những kỹ năng thiết thực: kiểm tra nguồn đăng tải, tác giả, thời điểm xuất hiện thông tin; đối chiếu với các nguồn chính thống; nhận diện những tiêu đề giật gân, nội dung bị cắt ghép, trích dẫn không đầy đủ hoặc cách diễn giải cố tình gây hiểu sai bản chất sự việc. Những kỹ năng ấy cần được rèn luyện thông qua các tình huống cụ thể thay vì chỉ dừng lại ở việc nhắc nhở chung chung.
Cùng với khả năng nhận diện và kiểm chứng, sinh viên cũng cần được hình thành thái độ ứng xử đúng đắn trước thông tin sai trái. Bảo vệ nền tảng tư tưởng của Đảng không đồng nghĩa với việc tranh luận bằng cảm tính, cực đoan hoặc phản ứng thiếu kiểm soát trên mạng xã hội. Điều cần thiết là sự vững vàng về nhận thức, bình tĩnh trong ứng xử, có căn cứ khi trao đổi và biết sử dụng những thông tin chính xác, có sức thuyết phục để làm rõ vấn đề.
Mục tiêu của giáo dục không phải biến tất cả sinh viên thành những người thường xuyên tranh luận trên mạng, mà là giúp mỗi sinh viên có đủ kiến thức, bản lĩnh và kỹ năng để không trở thành người tiếp tay cho thông tin sai trái, đồng thời biết lựa chọn cách ứng xử phù hợp khi gặp những nội dung xuyên tạc, tiêu cực. Đó chính là một biểu hiện thiết thực của trách nhiệm công dân trong môi trường số.
Phát huy vai trò chủ thể của sinh viên trong lan tỏa giá trị tích cực trên không gian số
Bảo vệ nền tảng tư tưởng của Đảng không chỉ là đấu tranh với những quan điểm sai trái, mà còn phải bắt đầu từ việc chủ động xây dựng và lan tỏa những giá trị tích cực. Sinh viên cần được nhìn nhận không chỉ là đối tượng của công tác giáo dục chính trị, tư tưởng mà còn là chủ thể tham gia tạo dựng môi trường văn hóa lành mạnh trên không gian số.
Nhà trường và tổ chức Đoàn cần tạo điều kiện để sinh viên chủ động xây dựng, chia sẻ những nội dung tích cực về truyền thống nhà trường, quê hương, đất nước; những tấm gương người tốt, việc tốt; hoạt động tình nguyện, hoạt động cộng đồng; những kết quả trong học tập và rèn luyện. Đối với sinh viên ngành Giáo dục Mầm non, đó còn có thể là những câu chuyện đẹp về nghề giáo, hoạt động chăm sóc và giáo dục trẻ, những sáng kiến trong học tập, những trải nghiệm nghề nghiệp và những giá trị nhân văn được hình thành trong quá trình rèn luyện.
.png)
Mỗi bài viết, hình ảnh đẹp, video hay chia sẻ trên mạng xã hội đều có thể trở thành một thông điệp. Vì vậy, sinh viên cần được hình thành ý thức trách nhiệm trước khi đăng tải và chia sẻ thông tin; tôn trọng sự thật, sử dụng nguồn tin đáng tin cậy, không lan truyền nội dung chưa được kiểm chứng, đồng thời tôn trọng quyền riêng tư, hình ảnh của người khác. Đây cũng là những yêu cầu quan trọng đối với sinh viên sư phạm trong bối cảnh công nghệ số và trí tuệ nhân tạo ngày càng tác động sâu rộng đến đời sống giáo dục.
Để làm được điều đó, cần có sự phối hợp chặt chẽ giữa cấp ủy, lãnh đạo nhà trường, giảng viên và tổ chức Đoàn. Khi sinh viên được trao cơ hội, được định hướng và được khuyến khích thể hiện trách nhiệm, những giá trị tích cực sẽ không chỉ dừng lại trong phạm vi nhà trường mà có thể được lan tỏa rộng hơn trên không gian số.
Từ thực tiễn giáo dục chính trị, tư tưởng tại Trường Cao đẳng Sư phạm Thái Bình có thể thấy, đổi mới không phải là chạy theo sự thay đổi của công nghệ, càng không phải đưa mọi hoạt động giáo dục lên môi trường mạng. Cốt lõi của đổi mới là làm cho giáo dục chính trị, tư tưởng thực sự hình thành ở sinh viên nhận thức đúng, bản lĩnh vững, khả năng phân biệt đúng - sai và ý thức trách nhiệm trong hành động.
Trong không gian số, mỗi sinh viên đều có thể trở thành người tiếp nhận, người bình luận và người lan truyền thông tin. Vì vậy, xây dựng bản lĩnh chính trị cho sinh viên hôm nay cũng chính là chuẩn bị cho họ khả năng ứng xử có trách nhiệm trước những vấn đề của xã hội ngày mai. Với sinh viên ngành Giáo dục Mầm non, yêu cầu ấy càng có ý nghĩa, bởi họ không chỉ là những công dân trẻ mà còn là những người sẽ tham gia đặt những viên gạch đầu tiên trong quá trình hình thành nhân cách của thế hệ tương lai.
Khi mỗi sinh viên trở thành một chủ thể có bản lĩnh, có trách nhiệm và có văn hóa trong môi trường số, công tác giáo dục chính trị, tư tưởng sẽ thực sự góp phần xây dựng “thế trận lòng dân” vững chắc, qua đó đóng góp thiết thực vào nhiệm vụ bảo vệ nền tảng tư tưởng của Đảng trong tình hình mới.
Chi tiết xem tại tệp đính kèm dưới đây



